Wie was Marshall Rosenberg?

05 oktober 2020

Marshall Rosenberg is een Amerikaanse psycholoog die leefde van 1934 tot 2015.  Hij is de grondlegger van de Geweldloze Communicatie.

Wolven temmen

Tegen leerlingen die nog nooit van zijn methode hadden gehoord, zei hij: “Ik ben Marshall en ik tem wolven.” Dat wekte vaak de interesse. “Ik bedoel geen echte wolven, ik bedoel mensen met communicatieproblemen. Ik noem zulke mensen wolven en laat hen zien hoe je beter met elkaar kunt praten.” Dat snappen de meeste kinderen. Iedereen kent wolven. Soms is dat je zus, soms de leraar die voor de klas staat, je chef, je buurman, je vader of moeder. Het kan iemand zijn van wie je veel houdt maar die je af en toe toch razend maakt.

Empatisch vermogen

Bij geweldloze communicatie gaat het om inlevingsvermogen. Mensen zijn van nature empatisch. Toch is dat empatisch vermogen soms ook ver te zoeken.  Kijk maar naar de wereld waar veel brandhaarden zijn. Ook dichtbij kennen we conflicten en gedoe.

Hoe het zo gekomen is

Marshall Rosenberg gelooft dat mensen ten diepste willen delen en verbinden. Hij heeft zich altijd beziggehouden met de vraag: Waar komt geweld dan vandaan? Dat begon al toen hij nog klein was. Met zijn familie verhuisde hij in 1943 naar Detroit, Michigan. Daar braken in die tijd de rassenrellen uit. Dagenlang konden zij hun huis niet uit omdat de rassenoorlog woedde. Het drukte een stempel op hem als achtjarige. Hij zag dat mensen elkaar verwondden en om het leven brachten vanwege hun huidskleur.
Toen hij naar school ging, merkte hij dat zijn joodse achternaam agressie opriep. Hij groeide op met de vraag: wat brengt mensen ertoe om anderen te kwetsen? Wat levert het hen op om iemand te zien lijden?

Iemand helpen maakt gelukkig

Gelukkig zag hij ook het tegenovergestelde. Toen zijn oma doodziek was, kwam zijn oom elke avond helpen om haar te verzorgen. Marshall kon zien dat hij dan straalde, dat het hem gelukkig maakte dat hij kon helpen. Marshall vroeg zich af hoe dat kon. Waarom zijn er mensen die willen helpen en zijn er ook mensen die anderen doden?

Voer voor psychologen

Dat intrigeerde hem zo dat hij psychologie is gaan studeren. Hij hoopte te weten te komen hoe de vork in de steel zat. Maar hij rondde zijn studie af zonder een bevredigend antwoord te krijgen.
Hij startte een praktijk als psychotherapeut en ontdekte dat de oorzaak van veel psychische klachten lag in hoe de maatschappij in elkaar zit, in machtsverhoudingen en in de taal. Hij kon zich steeds minder vinden in zijn rol als therapeut, waar het vaak ging om diagnoses stellen en antidepressiva geven.

Toen is hij op zoek gegaan naar manieren om ons denken en onze communicatie te veranderen: een methode die ons helpt om onszelf opnieuw te voeden. Hij raakte geïnspireerd door het werk van Martin Luther King en Mahatma Gandhi. Zo is op een gegeven moment Geweldloze Communicatie ontstaan.

Centre for non-violent communication

Marshall Rosenberg richtte het ‘Centre for non-violent communication’ op. Hij schreef boeken, gaf lezingen en werd regelmatig als bemiddelaar ingezet bij grote conflicten. Hij gaf o.a. les in gevangenissen, sprak met slachtoffers en daders. De methodiek werd langzaam bekender.

Jong geleerd, oud gedaan

Zijn belangrijke werk wordt inmiddels voortgezet door vele trainers en andere geïnteresseerden. Steeds meer mensen raken enthousiast als ze eenmaal hebben kennisgemaakt met de mogelijkheden van geweldloze communicatie. De methodiek wordt uitgerold op scholen en kinderdagverblijven. Ik word daar blij van. Hoe jonger we dit leren, hoe meer het een gewoonte wordt. Wat een andere maatschappij kunnen we krijgen als we werkelijk openstaan voor wat er vanbinnen speelt. Bij jezelf en de ander en als je tools hebt om dit onder woorden te brengen.

Jakhals en giraffe

Geweldloze communicatie wordt ook wel giraffetaal genoemd. De jakhals (aanvankelijk was dit de wolf), staat symbool voor onze oordelen en verwijten. Voor taal die ons uit elkaar drijft. De giraffe staat met zijn grote hart voor verbindende communicatie.

Dear Marshall, on your birthday: Thank You!

Meer weten?

Wil jij ook leren geweldloos te communiceren? Misschien is de driedaagse workshop ‘Van harte gecommuniceerd’ iets voor jou.